Hepimizin hayatını yakından ilgilendiren ve “Sosyal Güvenlik Reformu” olarak bize yutturulan “5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu”nun “Zorunlu Genel Sağlık Sigortalısı” olunmasına ilişkin hükmü, 2 yıllık ertelemeden sonra 1 Ekim 2010 tarihinde yürürlüğe girecek.
Yani, 1 Ekim 2010 gününden itibaren bütün ülke vatandaşları, zorunlu Genel Sağlık Sigortalı olacaklar. İşsizler, köylüler, 18 yaşından büyük çocuklarımız için 1 Ekim 2010 günden itibaren 10 günü takip eden bir ay içinde GSS bildirgesi doldurulup SGK merkez müdürlüklerine verilmezse, önce vermeyen herkese bir asgari ücret yani 760.50 lira idari para cezası uygulanacak, ayrıca bu kişiler ayda 1521 liradan fazla kazanıyor kabul edilip 183 lira aylık GSS primiyle cezalandırılacaklar. Sigortalı olarak çalışanlar ister SSK’lı, ister Bağ-Kur’lu, isterlerse memur olsunlar, hem emeklilik hem de sağlık primi ödüyorlar.

KİMİN PRİMİ NE KADAR

Emekliler de primödemeksizin sağlıktan SGK’dan yararlanıyorlar. Ancak çalışmayan, emekli de olmayan ve 18 yaşından büyük bütün vatandaşlarımız 1 Ekim 2010 gününden itibaren zorunlu GSS’li sayılacaklar ve her ay SGK’ya, GSS primi ödemekle mükellef olacaklar.

Kanuna göre, harcamaları, taşınır ve taşınmaz malları dikkate alınarak tespit edilecek aile içindeki kişi başına düşen aylık tutarı, asgari ücretin üçte birinden az olan vatandaşlara yeşil kart verilip sağlıktan yararlanmaları sağlanacak. Bunlar GSS’li değil yeşil kartlı olacak. Bu nedenle herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşlarımız, 1 Ekim 2010 tarihinden itibaren zorunlu genel sağlık sigortalısı (GSS) olacağı için evde oturan kişi sayısı ve eve giren gelir kişi sayısına bölündüğünde aylık kişi başına düşen geliri;

253.50 TL ve altında olanlar yeşil kartlı olacaklar.
253.50 liradan çok, 760.5 liradan az geliri olanlar her ay 30.42 lira,
760.50 liradan çok 1521 liradan az geliri olanlar her ay 91.26 lira,
1521 liradan çok geliri olanlar her ay 182.52 lira, GSS prim borcuyla karşı
karşıya kalacaklar ve SGK’lı olarak hastaneye gittiklerinde bir kuruş bile borçları varsa sağlık hizmeti alamayacaklar.

İŞSİZ KALANLAR 10 GÜN SAĞLIK HİZMETİ ALACAK

SGK’nın yasal sınırı zorlayan uygulamalarından biri daha başlıyor. 5510
Sayılı Kanun’a göre işsiz kalan birisi işsiz kaldığı günden itibaren 10 gün daha
sigortalı sayılıyor ve ayrıca işsiz kaldığı günden geriye doğru bir yıl içinde 90 günlük çalışması varsa bir 90 gün daha sağlıktan yararlanma hakkı var. Fakat, SGK 1 Ekim 2010 gününden sonra işsiz kalanlar için 90 günü vermeyecek. Yani, işinden ayrılan sigortalılar artık 90+10= 100 gün değil sadece 10 gün sağlık hizmeti alabilecekler. İşten ayrıldıktan 10 günü takip eden bir ay içinde GSS giriş bildirgesi vermeyen sigortalıya bir asgari ücret tutarında (760.50 TL) idari para cezası uygulanacak.

Konuyu örneklendirecek olursak, 1 Ekim 2010 tarihinde işten ayrılan sigortalı (işçi-memur- Bağ-Kur’lu) Ali, en fazla 9 Ekim 2010 tarihine kadar sağlıktan yararlanacak, 10 Ekim-10 Kasım 2010 tarihleri arasında GSS giriş bildirgesi vermezse 760.50 TL para cezasına çarptırılacak. İster çalışarak, ister cebinden prim ödeyerek GSS’li olanların;

Eşi, 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yükseköğrenim
görmesi halinde 25 yaşını doldurmamış ve evli olmayan çocukları, Yaşına bakılmaksızın çalışma gücünü en az % 60 oranında yitirdiği SGK Sağlık Kurulu tarafından tespit edilen evli olmayan çocukları, Asgari ücretin altında kazancı olan, kendisini geçindirmeye yetecek kadar parası olmayıp geçimi GSS sigortalısı tarafından sağlanan anne ve babası, GSS sigortalısı üzerinden borcu olmamak kaydıyla sağlık yardımı alacak. Evli olanlar için, eşlerden hangisinin GSS’li olacağı, hangisinin bakmakla yükümlü kişi olacağı kişilerin tercihlerine bırakılacak.

DİKKAT EDİN! İŞSİZLER

1 Ekim 2010 gününden önce işsiz kalmış olanlar ile 1 Ekim 2010 gününden sonra işsiz kalacak olanlar dikkat edin. İşsiz kaldığınız günden itibaren 10 günü takip eden bir ay içinde SGK’ya, GSS giriş bildirgesi doldurup vermezseniz önce 760.5 lira idari para cezasıyla cezalandırılacaksınız. Ayrıca, zamanında GSS bildirgesi doldurup vermediğiniz için ayda 1521 liradan çok geliriniz var kabul edilerek aylık 182.52 lira GSS primini her ay SGK’ya ödemek zorunda kalacaksınız.

ANA-BABALAR

İster çalışan olun ister emekli, 1 Ekim 2010 günü ve sonrasında 18 yaşını tamamlamış (okumayan) çocuklarınıza artık sizin üzerinizden sağlık yardımı vermeyecekler. Şayet çocuklarınız okuyorlarsa, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşına, yükseköğrenim görmesi halinde 25 yaşına kadar sizin üzerinizden bakılabilir. Buna göre çocuklarınız okumuyorsa 18 yaşını, okuyorsa 5 yaşını tamamladığı günden itibaren 10 günü takip eden bir ay içinde SGK’ya gidip GSS giriş bildirgesi vermek zorunda kalacaksınız. Şayet, süresi içinde vermezseniz çocuğunuza 760.5 lira ceza uygulanacağı gibi zamanında bildirge vermediniz diye de en yüksek tutardan, yani aylık 182.52 liradan her ay GSS prim borcu da çıkacak.

İŞKUR’DAN İŞSİZLİK ÖDENEĞİ ALANLAR

Zorunlu 4/A (SSK), 4/B (Bağ-Kur) ve 4/C (Memur) sigortalılıkları 1 Ekim 2010 tarihinden sonra sona eren, ayrıca isteğe bağlı prim ödemesi olmayan ya da halihazırda çalışmayan 18 yaşından büyük vatandaşlarımız, 1 Ekim 2010 tarihinden itibaren zorunlu GSS’li olacak. Bu durumdaki vatandaşlarımız, sigortalılıkları sona erdiği tarihten itibaren 10 gün sonra GSS’li sayılacak ve bir ay içinde sigortalının vereceği GSS giriş bildirgesiyle tescil işlemi yapılacak. Şayet, işsiz kalan kişi İŞKUR’dan işsizlik ödeneği alacaksa, GSS giriş bildirgesini İŞKUR doldurup SGK’ya verecek ama işsizlik ödeneği bitince, bu kere kendisi bir ay içinde SGK’ya gidip GSS giriş bildirgesi düzenleyip vermezse kendisine 760.5 lira idari para cezası uygulanacak.

HaberTürk / Ali Tezel